Emir Kipi (impératif)
L’impératif
Emir, rica ve tavsiye bildirir. Yalnızca üç kişide çekilir (tu, nous, vous) ve özne söylenmez. Tarif, yönerge ve uyarı metinlerinin kipidir.
Emir kipi yalnızca üç kişide çekilir — tu, nous, vous — ve özne zamiri söylenmez: Parle ! (konuş), Parlons ! (konuşalım), Parlez ! (konuşun). Biçimler şimdiki zamandan alınır; tek bir yazım kuralı vardır: -er ile biten fiillerde ve aller’de tu biçiminin sonundaki -s düşer — tu parles → Parle !, tu vas → Va !. Dört fiil düzensizdir ve subjonctif’ten alınır: être → sois, soyons, soyez, avoir → aie, ayons, ayez, savoir → sache, sachons, sachez, vouloir → veuille, veuillez. Olumsuz emirde ne … pas normal yerini alır: Ne parle pas !
Kuralı değil, kullanımı gör.
Écoute-moi !
Beni dinle!
Allons-y !
Hadi gidelim!
N’oubliez pas vos documents.
Belgelerinizi unutmayın.
Sık yapılan hata
-er fiillerinde “tu” biçiminde son -s düşer: “tu manges” → “Mange !”
Emir Kipi (impératif) — PDF
Konunun tamamı, tablolar ve alıştırmalarla birlikte. Üyelik yok, e-posta yok, ücret yok: doğrudan açılır.
Bu PDF'i aç ↓Bir de alıştırmaları var.
Konu anlatımı bilineni pekiştirmez, alıştırma pekiştirir. Sitede 62 konu anlatımının yanında 31 konuda 280 çalışma kâğıdı daha var — çalışma kâğıtları e-posta istenmeden doğrudan iner.
Alıştırmalara git → Hangi sırayla çalışayım?Bu konuda en çok sorulanlar.
Emir kipinde zamirler nereye konur?
Olumlu emirde fiilin arkasına geçer ve araya kısa çizgi girer: Regarde-le !, Donne-lui !, Lève-toi !. Ayrıca me ve te vurgu biçimine döner: Donne-moi !. Olumsuz emirde ise düzen normale döner, zamir fiilin önüne geçer: Ne le regarde pas !, Ne te lève pas !. Bu iki düzen sık karıştırılır.
“Va !” neden “s” almıyor ama “Vas-y !” alıyor?
-er fiillerinde ve aller’de tu emrinin sonundaki -s düşer: Va !, Mange !. Ama arkasına y ya da en eklenirse iki ünlünün çarpışmaması için -s geri gelir: Vas-y !, Manges-en !. Bu, anlamla değil yalnızca söyleyiş kolaylığıyla ilgilidir.
Emir vermeden rica etmek için ne kullanılır?
Fransızcada doğrudan emir çoğu durumda sert bulunur. Yumuşatmanın yolları: s’il vous plaît eklemek (Attendez, s’il vous plaît), soru biçimine çevirmek (Pouvez-vous m’aider ?), şart kipi kullanmak (Pourriez-vous… ?, Je voudrais…) ve resmî yazışmada veuillez ile başlamak: Veuillez trouver ci-joint… (ekte bulacaksınız).
Dönüşlü fiillerde emir nasıl kurulur?
Dönüşlü zamir korunur ama yer değiştirir. Olumlu: Lève-toi !, Levons-nous !, Levez-vous ! — te burada toi olur. Olumsuz: Ne te lève pas !, Ne vous levez pas !. Günlük hayatta en çok duyulan örnekler: Assieds-toi (otur), Dépêche-toi (acele et), Ne t’inquiète pas (merak etme).
Emir kipi başka hangi metinlerde geçer?
Yönerge içeren her yerde: yemek tariflerinde (Mélangez les œufs, ajoutez la farine), kullanım kılavuzlarında, yol tariflerinde (Prenez la première rue à droite), uyarı levhalarında (Ne pas fumer — burada mastarlı biçim kullanılır) ve reklamlarda. Bu yüzden A2 düzeyinde okuma-anlama sorularının sık konusudur.
Bu konu hâlâ oturmadıysa, birlikte çalışalım.
PDF okumak bir yere kadar götürür. 15 dakikalık ücretsiz tanışma görüşmesinde seviyenizi belirliyor, tıkandığınız konuları tespit ediyoruz. Dersler görüntülü yapılıyor: online Fransızca özel ders sayfasında dersin nasıl işlediğini, A2 seviyede ne kadar sürede ilerlendiğini ve sık sorulanları bulabilirsiniz. Ankara'daysanız yüz yüze ders de mümkün.