Kaynaşık Tanımlık: de + le = du
Articles contractés avec « de »
“de” edatı da tanımlıkla kaynaşır: de + le = du, de + les = des. Sahiplik, köken ve “-den/-dan” anlamı bu yapıyla verilir.
de edatı belirli tanımlıkla karşılaştığında birleşir: de + le = du (le livre du professeur), de + les = des (la porte des voisins). de la ve de l’ ise değişmeden kalır: la voiture de la voisine, le bureau de l’école. de le ve de les biçimleri Fransızcada yoktur. Bu yapı üç anlamı taşır: sahiplik (le sac de Marie), köken ve çıkış noktası (Je viens du Maroc), bir de “-den/-dan” ilişkisi kuran fiil ve sıfatları tamamlama (parler du film, content du résultat).
Kuralı değil, kullanımı gör.
C’est le livre du professeur.
Bu, öğretmenin kitabı.
Je viens des États-Unis.
Amerika’dan geliyorum.
La porte de la maison est ouverte.
Evin kapısı açık.
Sık yapılan hata
Sahiplik Fransızcada tersten kurulur: “öğretmenin kitabı” değil, “le livre du professeur” yani “kitap öğretmenin”.
Kaynaşık Tanımlık: de + le = du — PDF
Konunun tamamı, tablolar ve alıştırmalarla birlikte. Üyelik yok, e-posta yok, ücret yok: doğrudan açılır.
Bu PDF'i aç ↓Bir de alıştırmaları var.
Konu anlatımı bilineni pekiştirmez, alıştırma pekiştirir. Sitede 62 konu anlatımının yanında 31 konuda 280 çalışma kâğıdı daha var — çalışma kâğıtları e-posta istenmeden doğrudan iner.
Alıştırmalara git → Hangi sırayla çalışayım?Bu konuda en çok sorulanlar.
Fransızcada “Ali’nin kitabı” nasıl söylenir?
Türkçedeki iyelik eki ya da İngilizcedeki ’s Fransızcada yoktur; ilişki ters yönde, de ile kurulur: le livre de Ali — önce sahip olunan şey, sonra de, sonra sahip. Özel adlarda tanımlık gelmez (la voiture de Paul), cins isimlerde gelir ve kaynaşır (la voiture du voisin). Bu sıra Türkçenin tam tersi olduğu için başlangıçta en çok karıştırılan yapılardan biridir.
“venir de” hem “-den gelmek” hem “az önce yapmak” mı demek?
Evet, ikisi de doğrudur; ayrım arkasından gelene bakılarak yapılır. Ardından bir yer geliyorsa köken anlatır: Je viens de Turquie (Türkiye’den geliyorum). Ardından bir mastar geliyorsa yakın geçmiş kurar: Je viens de manger (az önce yedim). Aynı kural sortir de, partir de gibi fiillerde de işler.
Hangi sıfatlar “de” ister?
Duygu ve yeterlilik bildiren sıfatların çoğu: content de (memnun), fier de (gururlu), sûr de (emin), capable de (muktedir), responsable de (sorumlu), plein de (dolu), fatigué de (bıkmış). Bunların ardından ister isim ister mastar gelebilir: Je suis content de ton succès / Je suis content de te voir. Bu eşleşmeler türetilmez, kalıp olarak öğrenilir.
İki isim yan yana gelirken neden hep “de” var?
Çünkü Fransızcada isim ismi doğrudan niteleyemez; İngilizcedeki bus stop gibi bir yapı yoktur. İki isim arasına mutlaka bir edat girer ve bu edat çoğunlukla de’dir: un arrêt de bus (otobüs durağı), une salle de classe (sınıf), un professeur de français (Fransızca öğretmeni). Burada de tür ve amaç belirtir, bu yüzden arasına tanımlık girmez.
Olumsuz cümlede “du” ve “des” neden “de” oluyor?
Bu, kaynaşmayla değil kısmi/belirsiz tanımlıkla ilgilidir. Miktar anlatan du, de la, des olumsuzda tek bir de’ye iner: Je bois du thé → Je ne bois pas de thé. Ama sahiplik ya da köken anlatan kaynaşmış du/des olumsuzda değişmez: Je ne parle pas du film cümlesi olduğu gibi kalır. Karar vermek için “bu de miktar mı anlatıyor, ilişki mi?” diye sormak yeterlidir.
Bu konu hâlâ oturmadıysa, birlikte çalışalım.
PDF okumak bir yere kadar götürür. 15 dakikalık ücretsiz tanışma görüşmesinde seviyenizi belirliyor, tıkandığınız konuları tespit ediyoruz. Dersler görüntülü yapılıyor: online Fransızca özel ders sayfasında dersin nasıl işlediğini, A1 seviyede ne kadar sürede ilerlendiğini ve sık sorulanları bulabilirsiniz. Ankara'daysanız yüz yüze ders de mümkün.