„Kredi” kelimesinin kökeni
„Kredi”nin en dibinde „kalp koymak” var
kredi kelimesi Fransızca crédit sözcüğünden geliyor. Köken zinciri: *ḱred-dʰeh₁- → Lat. credere → Lat. creditum → fr. crédit → kredi. Fransızcada ilk kayıt: 1489-91 „itibar” (Commynes); „vendre à crédit” ~1508. Türkçeye girişi: 1870 — Namık Kemal („kredito”).
| Fransızcada ilk | 1489-91 „itibar” (Commynes); „vendre à crédit” ~1508 |
| Türkçede ilk | 1870 — Namık Kemal („kredito”) |
| Kaynak | CNRTL/TLFi (crédit), Nişanyan Sözlük, TDK Güncel Türkçe Sözlük |
Fransızca crédit, Latince creditum („emanet”) üzerinden credere („güvenmek, inanmak, emanet etmek”) fiiline dayanır. Dilbilimciler bu fiilin izini Hint-Avrupa anadiline kadar sürer: *ḱred-dʰeh₁-, kelimesi kelimesine „kalp koymak”. Yani kredi, en eski hâliyle „kalbini ortaya koymak, güvenmek” demek.
Fransızcada kelime önce parayla ilgili değildi: 1489-91’de „itibar, sözü geçerlik” anlamında görülür. „Peşin para almadan satmak” (vendre à crédit) 1508 dolayında, „bankadaki hesabına tanınan meblağ” anlamı ise ancak 1819’da kaydedilir.
Türkçeye ilk kez 1870’te Namık Kemal’in kaleminde, İtalyanca biçimiyle girer: „işte onun içün sana bir kredito”. 1897’de Ahmed Rasim bugünkü biçimiyle ve bugünkü şüpheciliğiyle yazar: „Kredi ve itibar denilen şeye pek ziyade güvenilmemeli.”
Kaynaklar: CNRTL/TLFi (crédit), Nişanyan Sözlük, TDK Güncel Türkçe Sözlük. Her köken bilgisi sözlük kaynaklarından doğrulanmıştır.
Başka kelimelerin yolculuğu
Merak ettiğin başka bir kelime mi var?
Türkçedeki 5.731 Fransızca kökenli kelimenin hepsi sorgu aracında. Yeni hikâyeler de Instagram’da.