„Spor” kelimesinin kökeni

Hikâye Eski Fransızcada başlar: porter „yük taşımak”, desporter „yükten kurtulmak, rahatlamak”, ondan türeyen desport da „oyalanma, eğlence, oyun” demekti. Kelime Manş’ı aştı, İngilizcede kısalıp sport oldu ve 15. yüzyıldan itibaren „eğlence” anlamında kullanıldı; modern „beden eğitimi ve yarışma” anlamı da İngiltere’de doğdu.

Sonra kelime doğduğu ülkeye yabancı olarak geri döndü: Fransızca kayıtlarda sports 1828’de, İngiliz at yarışı dünyasıyla ilgili bir dergide görülür. Tren ve sürpriz gibi, spor da Fransa–İngiltere arasında gidiş-dönüş yapmış kelimelerdendir.

Türkçedeki ilk kayıt bir tanım dersidir — 1897’de Ahmed Rasim yazar: „İspor İngilizce bir kelimedir ki bizde koşu, yarış, müsabaka, güreş ve buna mümasil eğlence ve oyunların cümlesine şamildir.” Nişanyan’ın notu ince bir ayrıntıyı ekler: anlam İngilizceden geldi ama Türkçe söyleyiş Fransızcayı taklit eder — „sport” değil „spor” deriz.

Kaynaklar: CNRTL/TLFi (sport), Nişanyan Sözlük, TDK Güncel Türkçe Sözlük. Her köken bilgisi sözlük kaynaklarından doğrulanmıştır.