WhatsApp
← Etimoloji · Kelimelerin Yolculuğu Kelime hikâyesi · № 09

„Plaj” kelimesinin kökeni

„Plaj” eğik bir Yunanca sıfattan geliyor

Kısa cevap

plaj kelimesi Fransızca plage sözcüğünden geliyor. Köken zinciri: Yun. plágios → Geç Lat. plagia → İt. piaggia → fr. plage → plaj. Fransızcada ilk kayıt: 13. yüzyıl sonu (1290 dolayı). Türkçeye girişi: 1924 — İstanbul Şehremaneti dergisi.

FICHE ÉTYMOLOGIQUE · KELİME KÜNYESİ№ 09
DOĞRULANDI
plaj
Fransızcası: plage
Fransızcada ilk13. yüzyıl sonu (1290 dolayı)
Türkçede ilk1924 — İstanbul Şehremaneti dergisi
KaynakCNRTL/TLFi (plage), Nişanyan Sözlük, TDK Güncel Türkçe Sözlük
Hikâye

Zincir Eski Yunancadan başlar: plágios „eğimli, yan”; bundan plágia „yamaç, kenar”. Kelime Geç Latince plagia üzerinden İtalyanca piaggia’ya („kıyı, yamaç”), oradan Fransızca plage’a geçti. CNRTL, Fransızca biçimi 13. yüzyıl sonuna (1290 dolayı) kadar izler.

Yani plaj, tam olarak adının söylediği şeydir: denize doğru eğimlenen kenar.

Türkçedeki ilk kayıt 1924, İstanbul Şehremaneti dergisi — deniz banyosu modasının şehre geldiği yıllar.

Yun. plágios (eğimli)→Geç Lat. plagia→İt. piaggia (kıyı, yamaç)→fr. plage (13. yy)→plaj (Türkçe, 1924)

Kaynaklar: CNRTL/TLFi (plage), Nişanyan Sözlük, TDK Güncel Türkçe Sözlük. Her köken bilgisi sözlük kaynaklarından doğrulanmıştır.

Başka kelimelerin yolculuğu

makyajİlk anlamı hırsız argosunda „iş çevirmek”ti; kelimeyi tiyatro kulisi akladı.Hikâyeyi oku → liseAdı, Aristoteles’in Atina’da ders verdiği Lykeion korusundan geliyor.Hikâyeyi oku → kravatKelime „Hırvat” demek: adı, bir süvari birliğinin boyunbağından geliyor.Hikâyeyi oku → restoranLokanta değil, „güç veren” bir et suyu demekti; adı bir çorbadan aldı.Hikâyeyi oku → sinemaYunanca „hareket” + „yazan”: Lumière’lerin cihaz adının kısalmış hâli.Hikâyeyi oku → duşKökü „su borusu”: kelime, İtalyan kaplıcalarından Montaigne’in günlüğüyle geldi.Hikâyeyi oku → taksiKelimenin dibinde Yunanca „vergi koymak” var; taksi aslında sayacın adı.Hikâyeyi oku → rujFransız için ruj bir renk adıdır; boya anlamı Türkçede tek başına kaldı.Hikâyeyi oku → vampirAvrupa’nın kan emici efsanesi, adını büyük olasılıkla bir Türk dilinden aldı.Hikâyeyi oku → krediBankacılık terimi sanılır; kökü, binlerce yıllık bir deyime çıkar: kalbini ortaya koymak.Hikâyeyi oku → elektrikPrizden gelen gücün adı, tespih taşı kehribarın Yunanca adından geliyor.Hikâyeyi oku → alarmİtalyanca „All’arme!” — „Silah başına!” Nara, zamanla zilin adı oldu.Hikâyeyi oku → dolarDünyanın parası, adını Bohemya’daki bir gümüş madeni vadisinden alıyor.Hikâyeyi oku → romanEdebiyat türü değil, „halkın konuştuğu Roma dili” — hikâye sonradan geldi.Hikâyeyi oku → aloFransa’ya ilk telefonlar Amerika’dan geldi; „hello” da yanında geldi.Hikâyeyi oku → NoelLatince „dies natalis”ten bugüne: bayramın adı, bir doğum gününün ta kendisi.Hikâyeyi oku → patronAzizden gemi kaptanına, terzi kalıbından işverene: hepsi aynı „baba”dan.Hikâyeyi oku → avukatMesleğin adı bir fiilden doğdu: mahkemeye yardıma çağırmak.Hikâyeyi oku → fotoğrafAdı bir gökbilimci koydu: phôs (ışık) + grapheús (yazan).Hikâyeyi oku → sürprizKelimenin asıl anlamı „baskın”: hoş sürpriz, tarihin en yeni icadı.Hikâyeyi oku → riskDeniz ticaretinin sigorta terimi; kökeni iki büyük ihtimal arasında.Hikâyeyi oku → alkolArapça al-kuḥl: göze çekilen sürme. İçkiye giden yol, bir damıtma imbiğinden geçer.Hikâyeyi oku → gazDilin en dürüst icadı: van Helmont yeni maddeye yeni kelime türetti ve bunu yazdı.Hikâyeyi oku → ekipKökünde Vikinglerin „skip”i (gemi) var; İngilizce „ship” ile akrabadır.Hikâyeyi oku →

Merak ettiğin başka bir kelime mi var?

Türkçedeki 5.731 Fransızca kökenli kelimenin hepsi sorgu aracında. Yeni hikâyeler de Instagram’da.

Kelime sorgu aracı Instagram’da takip et